- 1Ünye Devlet Hastanesi, Göz Hastaliklari Klinigi, Ordu, Türkiye
- 2Ondokuz Mayis Üniversitesi Tip Fakültesi, Göz Hastaliklari Anabilim Dali, Samsun, Türkiye
- 3Onkoloji Egitim Ve Arastirma Hastanesi, Göz Hastaliklari Klinigi, Ankara, Türkiye
Corresponding Author: Kornea kalinligini etkileyen biyolojik varyasyonlarin, kornea stromal hücre disi matriksinin degisen miktarina bagli oldugu düsünülmektedir. Korneal hidrasyonda artis SKK’yi arttirirken, kornea distrofileri ve çesitli nedenlerle olusan ülseratif inflamatuar olaylara bagli olarak stromal hücre disi matriksin, kollajen yapisinin ve diziliminin degismesi SKK’yi degistirir.7 Santral kornea kalinligi ölçümü klinikte özellikle glokom ve oküler hipertansiyon hastalarinin tani ve takibinde, refraktif cerrahide, kornea transplantasyon cerrahisinde donör kornea incelemesinde, bazi kornea hastaliklarinda (keratokonus, Fuch’s endotelyal distrofi) kullanilmaktadir.8-10 Ultrasonik pakimetri pratikte en sik kullanilan ve altin standart yöntem olmakla birlikte, optik yarik tarama pakimetri, parsiyel koherens interferometri, optik koherens tomografi, konfokal biyomikroskopi, speküler mikroskop, pentacam scheimpflug görüntüleme sistemi gibi farkli cihazlar da ölçümlerde kullanilmaktadir.10-14 Doughty ve Zaman, ultrasonik pakimetri ile SKK ölçümü hakkinda 80 farkliçalismanin metaanalizini yapmislar ve SKK degerini ortalama 545 µm (ort±SD, 544±34 µm) olarak bildirmislerdir.15 Santral kornea kalinligi yas ya da cinsiyetle degismemektedir,16 ancak ölçümler minimal diürnal degisimler gösterebilir. Yapilan bir çalismada ayni gün içerisinde 2,6 µm, farkli günlerde 4,6 µm farkliliklar bulunsa da, aradaki fark anlamli bulunmamistir.17 Çalismamizda hastalarin SKK ölçümleri diürnal degisimlerden etkilenmemesi için, her takipte sabah ayni saat araliginda yapilmistir. Katarakt cerrahisinden sonra SKK degisimlerinin bilinmesi özellikle göz içi basinçlarinin erken dönemde dogru olarak degerlendirilmesini ve gereksiz ilaç tedavisinden kaçinmayi saglar. Ameliyat öncesi özellikle sabah saatlerinde ölçülen SKK’nin bilinmesi bize endotel sayi ve fonksiyonlari hakkinda önemli ipuçlari sagladigi için ameliyat sonrasi kornea ödeminin toparlanmasi hakkinda öngörü saglar. Katarakt cerrahisinde SKK’yi etkileyen en önemli parametrelerden biri kataraktin sertligi ve bununla paralel olan fako zamanidir. Çalismamiza dahil edilen hastalarin katarakt sertligi LOCS III’e göre grade 2-3 düzeyinde olup, ortalama toplam ve etkili fako zamani açisindan gruplar arasinda istatistiksel olarak anlamli farklilik saptanmamistir. Katarakt cerrahisi sonrasi SKK degisimleri ile ilgili pek çok çalisma mevcuttur. Can ve ark. bimanuel mikroinsizyonel katarakt cerrahisi yapilan 35 gözde ameliyat öncesi ortalama SKK’yi 541,5 µm, SKK’daki ortalama artisi 1.gün 29,6 µm, 1. hafta 15,8 µm, 1. ay 7,60 µm, 3. ay 3,02 µm olarak saptamis, mikrokoaksiyel fakoemülsifikasyon teknigi ile ameliyat edilen 35 gözde ise ameliyat öncesi SKK’yi 539,6 µm, SKK’daki ortalama artisi 1. gün 42,5 µm, 1. hafta 19,5 µm, 1. ay 3,80 µm, 3. ay 0,02 µm olarak tespit etmistir.2 Kandarakis ve ark.1 ameliyat öncesinde ortalama SKK’yi 534,0 µm, ameliyat sonrasi 1. günde 592,2 µm, 1. haftada 563,2 µm olarak bildirmislerdir. Horoz ve ark.4 yaptiklariçalismada, fakoemülsifikasyon sonrasi kornea kalinliginin arttigini ve 3 ay içerisinde ameliyat öncesi degerine döndügünü bildirmislerdir.4 Ventura ve ark.’nin5 fakoemülsifikasyon ve GIL implantasyonu sonrasi kalinlik ve endotelyal hücre yogunlugunu arastirdiklariçalismada, SKK cerrahi öncesi ortalama 537 µm tespit edilmis ve cerrahiden 1 gün sonra ortalama 621 µm’ye yükselmistir. Üçüncü ay ya da 1. yil takipte SKK’nin ameliyat öncesi degerlere geri döndügü saptanmistir. Biz çalismamizda ameliyat öncesi SKK’yi gruplandirdik ve ameliyat sonrasindaki degisimleri inceledik. Tüm gruplarda SKK’nin ameliyat sonrasi seyri önceki çalismalarla benzerlik göstermekle birlikte, ince kornealarda SKK’nin daha fazla arttigini ve ameliyat öncesi degerlere dönüsün daha geç gerçeklestigini tespit ettik. Bununla birlikte çalismamizda, cerrahi sonrasiözellikle ince kornealarda ve siklikla ilk hafta görülebilen görme keskinligini etkileyebilecek kornea ödemi seklindeki santral kornea kalinlasmalari degerlendirilmemistir. Genç ye yasli hastalar arasinda ayni cerrah, ayni cerrahi teknik ve esdeger fako zamani saglanmis olsa bile kornea endotel sayi ve fonksiyonlari cerrahi sonrasi pakimetrik ölçümler üzerine önemli etki gösterecek unsurlardir. Çalismamizda speküler mikroskopinin olmayisiönemli bir eksiklik olmakla birlikte, günlük klinik yaklasimda katarakt cerrahisi öncesi her hastayi speküler mikroskopi, ya da konfokal mikroskopi ile degerlendirmek mümkün olmamaktadir. Bununla birlikte özellikle sabah saatlerinde ölçülen ultrasonik pakimetri degerlerinin kornea endotel fonksiyonlariniönemli ölçüde yansittigi da bilinmektedir. Diyabetes mellitus, psödoeksfoliasyon gibi cerrahi sonuçlari etkileyebilecek sistemik ve oküler hastaliklar açisindan hastalarin degerlendirilmemesi çalismamiz için sinirlayici bir faktördür. Sonuç olarak ince korneaya sahip gözlerde ameliyat sonrasi santral kornea kalinligindaki artis daha belirgin olup stabilizasyon daha geç gerçeklesmektedir. Bu nedenle katarakt cerrahisi öncesinde pakimetrik ölçümlerin rutin olarak yapilmasinin ameliyat sonrasi degisimlerin öngörülmesi açisindan yardimci olacagini düsünmekteyiz. Yazisma Adresi/Address for Correspondence: Dr. Erhan Özyol, Ünye Devlet Hastanesi, Göz Hastaliklari Klinigi, Ordu, Türkiye Gsm.: +90 452 323 00 17 E-posta: erhanozyol@mynet.com Gelis Tarihi/Received: 10.12.2012 Kabul Tarihi/Accepted: 15.01.2013
Licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 (CC BY-NC-ND) International License.
CC BY-NC-ND — Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 InternationalThe statements, opinions, and data contained in articles published in this journal are solely those of the individual author(s) and contributor(s) and do not necessarily reflect the views of the journal, its editors, editorial board, owner, or Galenos Publishing House.
Neither the journal nor Galenos Publishing House endorses or recommends any commercial product, process, service, institution, or organization that may be mentioned or advertised in the journal. The publication of advertisements, product information, or links to external websites does not constitute endorsement or approval by the journal or the publisher.
The journal, its editors, editorial board, owner, and Galenos Publishing House make reasonable efforts to ensure the accuracy and integrity of published content; however, they cannot be held responsible for errors, omissions, or any consequences arising from the use of information contained in the journal, to the extent permitted by applicable law.
Information published in the journal is intended for scientific and educational purposes and should not be considered a substitute for professional medical advice, diagnosis, or treatment. Readers should consult appropriately qualified healthcare professionals regarding individual medical conditions or treatment decisions.
External links are provided for informational convenience only. The journal and Galenos Publishing House are not responsible for the availability, accuracy, content, privacy practices, or policies of external websites.